AKREDİTİF

Akreditif

Ödeme Taahhütlerine Göre Akreditifler

Teyitsiz Akreditifler
Teyitsiz akreditifler; lehtar tarafından ICC kuralları çerçevesinde ve akreditif şartlarına uygun vesaik ibrazında, sadece amir bankanın ödeme yükümlülüğünün olduğu akreditiflerdir.

Akreditif şartlarına uygun belgeler ibraz edildiğinde belgeleri inceleyip akreditif şartlarına uygun bulduktan sonra; amir ödemeyi gerçekleştirmese bile lehtara karşı ödemeyi yapma yükümlülüğü sadece Amir Banka üzerindedir.

Teyitsiz akreditiflerde; genelde ihracatçının ülkesinde bulunan İhbar Bankası’nın herhangi bir ödeme yükümlülüğü yoktur. İhbar Bankası lehtar tarafından ibraz edilen belgeleri derhal Amir Banka’ya göndermekle yükümlüdür ancak belgeler akreditif şartlarına uygun olsa dahi, Amir Banka’dan ödemeyi almadan lehtara herhangi bir ödeme de bulunmaz.

Avantajları 

  • Teyitli akreditiflere göre banka komisyonları daha düşüktür.

Dezavantajları

  • Lehtar akreditif şartlarına uygun belgeleri kendi bankasına ibraz ettiğinde; belgeler akreditif şartlarına uygun olsa dahi ödemeyi almak için belgelerin amir bankaya gönderilmesini ve amir banka tarafından incelenerek uygun  bulunmasını beklemek zorundadır.
  • Lehtar kendi ülkesindeki bir bankanın ödeme güvencesi altında olmaz ve Amir Banka’nın ve ithalatçının ülkesinin riskini de almış olur.
  • Teyitsiz akreditiflerde lehtarın bankasının belgeleri inceleme yükümlülüğü olmadığından, lehtar belgelerin hazırlanması ve Amir Banka’ya gönderilmesi aşamasında Uygun İbraz’ın sağlanıp sağlanmadığı konusunda bankasının danışmanlığını kullanamamış olur.

Teyitli Akreditifler
Amir Banka’nın ödeme yükümlülüğünün yanında; akreditif şartlarına uygun vesaik ibrazında Teyit Bankası’nın da lehtara karşı ödeme taahhüdü altına girdiği akreditif türüdür.

Akreditife teyit eklenmesi, garanti veya kefalet özelliğinde değildir.

Lehtar; genellikle kendi ülkesinde bulunan ve akreditife teyidini ekleyen bankaya akreditif şartlarına uygun belgeleri ibraz ettiğinde, amir bankadan bağımsız olarak ikinci bir bankanın ödeme güvencesini de almış olur. Böylece amir bankanın ve ülkesinin riski  bertaraf edilmiş olur.

Akreditifin teyitli olarak açılmış olması, akreditifte belirtilen Teyit Bankası’nın akreditife teyidini eklediği anlamına gelmez. Teyit Bankası’nın bunu yazılı olarak lehtara bildirmesi gerekir.

Akreditifte belirtilen Teyit Bankası akreditife teyit eklemek istemiyorsa, bu durumu Amir Banka ve lehtara derhal bildirmelidir.

Lehtar Açısından Avantajları

  • Lehtar hem Amir Banka’nın (genelde ithalatçının ülkesinde bulunur) hem de Teyit Bankası’nın (genelde kendi ülkesinde bulunur) ödeme taahhüdünü alır.
  • Görüldüğünde ödemeli bir akreditif ise; akreditif şartlarına uygun belgeleri Teyit Bankası’na ibraz ettiğinde belgelerin Amir Banka’ya gönderilmesini beklemeden ödemesini alır.
  • Vadeli bir akreditif ise; Teyit Bankası yükleme belgelerini akreditif şartlarına uygun bulup Amir Banka’ya gönderdiğinde, Amir Banka belgelerde rezerv bulsa dahi, Teyit Bankası ödeme yapma taahhüdü altına girmiş olur.

Operasyonel Riskler

  • Teyit Bankası’nın; lehtara ödeme yapıldıktan ya da ödeme taahhüdü altına girdikten sonra, Amir Banka’dan ödeme alamama riski vardır. Amir Banka, Teyit Bankası’nın gözden kaçırdığı bir rezerv bulabilir belgelerde.
  • Amir banka iflas etmiş, belgelerde rezerv bulmuş ya da mücbir sebeplerden veya ülkesindeki yasal değişikliklerden dolayı ödeme yapamaz duruma gelmiş olabilir. Böyle bir durumda Teyit Bankası’nın lehtara geri dönme şansı yoktur.

Risklerin Kontrolü

  • Akreditif şartlarında teyit bankası olarak görevlendirilen banka akreditife teyidini eklemeden önce, akreditif şartlarını uluslararası kurallar çerçevesinde dikkatlice incelemelidir.
  • Akreditifte ödeme yeri, yani belgeleri inceledikten sonra ödeme yapma yetkisi mutlaka teyit bankasında olmalıdır.
  • Akreditifte rambursman yetkisi olmalı ve eğer amir banka ile direk hesap ilişkisi yok ise rambursman bankası belirtilmiş olmalıdır.
  • Akreditif şartlarında; Amir Banka’nın Teyit Bankası'na teyit eklenmesi için mutlaka yetki vermesi gereklidir.
  • Akreditif operatif olmalı, akreditif şartlarında lehtarın hazırlaması gereken belgeler dışında ayrıca amir firmanın da hazırlaması gereken belgeler istenmemiş olmalıdır. (Örneğin, yüklemesi yapılacak belgelerin proforma faturaya uygun olduğunu gösteren ve amir firmanın yetkilileri tarafından imzalanması gereken bir sertifikanın istenmiş olması gibi…)
  • Teyit bankaları akreditife teyit eklerken ne amirin ne de lehtarın riskini alırlar. Teyit bankaları amir bankanın riskini alırlar ve bundan dolayı da teyit ekleyecekleri bankanın bulunduğu ülkenin riskini ve bankanın itibarını iyi araştırmalı ve amir banka ile aralarında bir kredi limiti oluşturmalıdırlar.
  • Akreditif şartlarında belgelerin amir bankanın eline geçmesinden önce, amirin malı çekmesine izin verebilecek şartlar olmamalıdır.
yukarı çık